"Igorot kami pero hindi kami kumakain ng Aso"

Nang manalong Ultimate Starstruck Survivor si Marky Cielo ng Mountain Province nitong Marso 2006, malaking bagay sa pagkakuha niya ng pinakamataas na boto sa buong kasaysayan ng telebisyon ang pag-amin niyang "Igorotak!" ^[16] Kakambal ng pagkapanalo niya ang kuwestiyon sa pagkain ng aso ng mga Igorot. Agad tinanong ng mga taga-National Capital Region sa text messages  kung kumakain ba ng aso si Marky.

Sumagot naman ang ama ni Marky na si Avelino Cielo nang: "Hindi kami kumakain ng aso."^[17]

Nauna rito, isinulat  ni Bing A. Dawang, isang Igorotang editor ng The Junction, pahayagan sa Mountain Province, na hindi regular na kumakain ng aso ang mga Igorot. Anya sa kanyang artikulong Dog Eating and my Culture:

"As an Igorot, I vehemently do not accept dog eating as my culture. I was not raised to eat dogs. Dog meat is not a part of my diet, nor has it ever been. I find it insulting that Igorots are branded as dog-eaters, not only in the Philippines but abroad. It is a shame, and because Igorots are Filipinos, dog-eating is a Philippine national shame. "^[18]

Ipinaliwanag ni Dawang na nagkakatay ng aso ang mga Igorot sa mga pagkakataong kailangan tugunan ang mga ispiritwal na pangangailangan tulad ng sinaunang paniniwala ng mga pagano. May mabigat na dahilan ang pagkain ng aso. Hindi ito dahil tawag lamang ng sarap ng laman ng aso o dahil sa nakabubusog sa tao o dahil nakapagbibigay ng init sa katawan ito. Paliwanag pa niya:

"It is true that in ancient times some Igorot tribes butchered their dogs before going to war. It was the belief of the then pagan Igorot that the spirits of the sacrificed dogs would guard them in battle. At times of tragedy, the family dog might also have been sacrificed to appease the spirits, and to assign the soul of the dog to guard the spirits of the living family members."^[19]

Sa katunayan, taliwas sa nakaugalian ng mga taong pagkain ng aso sa kasalukuyang panahon kapag may handaan sa kaarawan at iba pa, nagluluksa pa nga ang mga Igorot sa pagkain ng aso. Isa itong anyo ng sakripisyo dahil mahal ng mga Igorot ang mga alagang aso. Ani Dawang pa:

"Dog sacrifice always connoted bad luck, tragedy, or death. When a family butchered a dog, who had to be the family dog, not just any dog bought from nowhere, the family was not feasting but either mourning, in extreme pain, or involved in some other activity connected with death.

 

Dogs were not butchered as drinkers' fare, nor as a daily or regular part of the Igorot diet. Igorot families much preferred to avoid the circumstances which might lead them to sacrifice their dog.^[20]

Pinatunayan ito ni Reverend Moreno Tuguinay, dating paring Igorot ng Sagada. Ipinaliwanag niyang nagsasakripisyo ang mga ninunong Igorot ng kanilang mga alagang aso sa panahong may digmaan ang mga tribo. Kailangang malinisan ang katawan ng mandirigmang nadumihan ng dugo ng kaaway. Kinakatay ang alagang aso ng pamilya ng mandirigma upang malinis ang sariling katawan sa isang ritwal na tinatawag na daw-es.^[21]

Gayundin ang ginagawa ng mga tribong Kankanaey at Ibaloi ng Benguet. Tumataas ang bilang ng mga asong kinakatay at kinakain sa panahong dumadalas din ang mga alitan at digmaan sa pagitan ng mga tribo.

Sa aklat ni dating Bise-Gobernador ng Mountain Province na si Wasing Sacla, sinabi niyang isang "sacrificial animal"^[22] ang aso sa mga ritwal ng paghihilom na tinatawag na tomo. Isinasagawa ito ng mga Kankanaey sa hilagang kanluran ng Benguet. Upang hindi mahabol ng ispiritu ng mga kalabang napatay sa labanan ang mga nabuhay at nakauwi sa kanilang tribo. Isinulat ni Sacla na:

"Since blood was spilled, the tomo was performed to cleanse or purify those who participated directly or indirectly in the battle. For the tomo, the ritual animal is the dog on the belief that it barks and, therefore, can drive away the haunting spirits."^[23]

Upang maisagawa ang tomo, limang kalalakihan ang pinipili upang magsuot ng nilalang kawayang putong sa ulo na nadedekorasyunan ng mga balahibo, magsukbit ng itak at humawak ng sibat. Inaatasan ng manbunong o mambunong, isang katutubong pari, ang limang lalaking ito na tumungo sa isang ekspedisyon (drama lamang) at tumagpas ng mga kunwaring kaaway sa pamamagitan ng pagputol ng pine tree. Itinatarak ng pinuno ng ekspedisyon ang kanyang sibat sa katawan ng puno at sinusundan naman ito ng pagpuputol ng mga sanga ng apat pang mandirigma.

------------

[16] Igorot ako!

[17] Sagot ni Bobby Cielo sa text ng mananaliksik.

[18] Bing A. Dawang. Dog Eating and my Culture. The Junction, p. 2.

[19] Dawang, Bing A. Dog Eating and My Culture.The Junction, June 2004, p. 2.

[20] Dawang, Bing A. Dog Eating and My Culure.  The Junction, June 2004, p.2.

[21] http:// new.inq7net/regions/index/ph/index 2 & story_id63272

[22] Sacla, Wasing. Treasury of Beliefs and Home Rituals.  http:// new.inq7net/regions/index/ph/index 2 & story_id63272

[23] Sacla, Wasing. Treasury of Beliefs and Home Rituals.  http:// new.inq7net/regions/index/ph/index 2 & story_id63272

<PREV | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | NEXT>

How You Can Help